PL | EN
Prowadzenie działalności gospodarczej Drukuj Email

Prawo polskie oferuje szeroki katalog dostępnych form prawnych gwarantując możliwość wyboru pomiędzy indywidualnym prowadzeniem działalności gospodarczej, spółką cywilną, nieposiadającymi osobowości prawnej spółkami osobowymi, a także spółkami kapitałowymi. Czynnikami, które determinują ostateczną decyzję co do formy są, między innymi, wymogi związane z kapitałem początkowym, zakres odpowiedzialności wspólników czy formalności związane z założeniem przedsiębiorstwa.

Przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą w dniu złożenia wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym. Spółka kapitałowa w organizacji może podjąć działalność gospodarczą przed uzyskaniem wpisu do rejestru przedsiębiorców.

UWAGA!

Obywatel UE może prowadzić działalność gospodarczą w Polsce na takich samych zasadach jak obywatel polski.

Indywidualne prowadzenie działalności gospodarczej jako osoba fizyczna

Prowadzenie działalności gospodarczej na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej dotyczy działalności wykonywanej w oparciu o własny majątek.
W celu wykonywania takiej działalności obywatel UE powinien podjąć następujące działania:

Działanie 1złożenie wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG).

Wniosek o wpis do CEIDG składa się za pomocą formularza elektronicznego dostępnego na stronie internetowej CEIDG: www.ceidg.gov.pl. Taki wniosek musi być opatrzony podpisem elektronicznym albo podpisem potwierdzonym profilem zaufanym elektronicznej platformy usług administracji publicznej (ePUAP).

Wniosek może być złożony również na formularzu w wybranym urzędzie gminy: osobiście lub wysłany listem poleconym (wówczas wniosek musi być opatrzony podpisem wnioskodawcy poświadczonym przez notariusza).

Wraz z wnioskiem o wpis do CEIDG należy złożyć oświadczenie o braku orzeczonych zakazów prowadzenia działalności gospodarczej, zakazu wykonywania określonego zawodu i zakazu prowadzenia działalności związanej z wychowaniem, leczeniem, edukacją małoletnich lub opieką nad nimi.
CEIDG dokonuje wpisu do ewidencji działalności gospodarczej niezwłocznie po otrzymaniu podpisanego wniosku i przesyła wnioskodawcy na wskazany adres poczty elektronicznej potwierdzenie złożenia wniosku. W przypadku złożenia wniosku osobiście – organ gminy potwierdza za pokwitowaniem przyjęcie wniosku.

Dane z wniosku o wpis do CEIDG, przesyłane są już bez udziału przedsiębiorcy do właściwego urzędu skarbowego, urzędu statystycznego oraz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych albo Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wraz z informacją
o dokonaniu wpisu do CEIDG.

Wniosek o wpis do CEIDG jest jednocześnie wnioskiem o nadanie numeru REGON, wnioskiem o nadanie numeru NIP (Numer Identyfikacji Podatkowej) oraz zgłoszeniem płatnika składek do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także złożeniem oświadczenia o wyborze formy opodatkowania. Do wniosku o wpis do CEIDG można dołączyć zgłoszenie rejestracyjne dotyczące podatku od towarów i usług.

Rejestr REGON jest informatycznym zbiorem informacji o podmiotach gospodarki narodowej (nie tylko przedsiębiorcach). Dostarcza ogólnej charakterystyki działających w Polsce podmiotów i jest podstawą do tworzenia baz i banków danych o tych podmiotach.
NIP (Numer Identyfikacji Podatkowej) jest dziesięciocyfrowym kodem służącym do identyfikacji podmiotów płacących podatki w Polsce.
Składki na ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe) oraz na ubezpieczenie zdrowotne należy opłacać co miesiąc.

W formularzu zgłoszenia należy podać w szczególności następujące dane:

  • oznaczenie przedsiębiorcy oraz jego numer ewidencyjny PESEL, o ile taki posiada,
  • datę urodzenia,
  • obywatelstwo,
  • oznaczenie miejsca zamieszkania i adresu przedsiębiorcy, a jeżeli stale wykonuje działalność poza miejscem zamieszkania - również wskazanie tego miejsca i adresu zakładu głównego,
  • numer NIP przedsiębiorcy, o ile taki posiada,
  • określenie przedmiotu wykonywanej działalności gospodarczej (zgodnie z Polską Klasyfikacją Działalności (PKD),
  • wskazanie daty rozpoczęcia działalności gospodarczej,
  • formę opłacania podatku dochodowego,
  • informację o istnieniu lub ustaniu małżeńskiej wspólności majątkowej,
  • numer telefonu kontaktowego i adres poczty elektronicznej, o ile przedsiębiorca posiada.

Wniosek o wpis do CEIDG nie podlega opłacie. Zgłoszenie VAT-R podlega opłacie (obecnie 170 zł).

W zakresie formy opodatkowania do wyboru są następujące możliwości:

  • karta podatkowa,
  • ryczałt od przychodów ewidencjonowanych,
  • podatek liniowy,
  • na zasadach ogólnych.

Należy wskazać również rodzaj prowadzonej dokumentacji rachunkowej: księgi rachunkowe, podatkowa księga przychodów i rozchodów lub inna ewidencja.

Działanie 2wyrobienie pieczątki firmowej

Pieczątka firmowa może być potrzebna do wykonania czynności finansowych i bankowych. Powinna zawierać (minimum) następujące dane: pełna nazwa firmy, siedziba firmy oraz Numer Identyfikacji Podatkowej NIP.

Działanie 3założenie firmowego konta bankowego

Przedsiębiorca w Polsce nie ma obowiązku posiadania rachunku bankowego ani osobistego, ani firmowego. Niemniej jednak jego posiadanie jest niezbędne przy dokonywaniu większych transakcji finansowych i ułatwia załatwianie formalności w urzędach. Do jego założenia potrzebne są, w zależności od wymogów stosowanych przez konkretne banki:

  • dowód osobisty,
  • zaświadczenie o wpisie do CEIDG, które ma formę wydruku ze strony internetowej CEIDG,
  • czasem kopia zaświadczenia o nadaniu numeru REGON (oryginał do wglądu),
  • czasem pieczątka firmowa.

O założeniu konta firmowego należy poinformować urząd skarbowy za pomocą wysłania formularza aktualizującego CEIDG-1. Adresy poszczególnych urzędów skarbowych dostępne są na stronie: http://www.pit.pl/urzedyskarbowe/

Działanie 4 zgłoszenie lokalu, w którym będzie prowadzona działalność gospodarcza

Lokal będący siedzibą firmy należy zgłosić do urzędu miasta lub gminy ze względu na konieczność uiszczania podatku od nieruchomości.

Spółka cywilna

Spółka cywilna nie posiada osobowości prawnej; przedsiębiorcą nie jest spółka tylko wspólnicy, którzy rejestrują się jako przedsiębiorcy w ewidencji działalności gospodarczej. Do rejestracji spółki cywilnej nie jest wymagany kapitał. Każdy wspólnik odpowiada solidarnie za zobowiązania spółki, bez ograniczenia, całym swoim majątkiem.

Spółki osobowe

  1. Spółka jawna - podstawowa forma spółki osobowej. Jej cechą charakterystyczną jest zakres odpowiedzialności wspólników. Ponoszą oni subsydiarną, nieograniczoną odpowiedzialność za zobowiązania spółki. Każdy wspólnik ma prawo ją reprezentować.
  2. Spółka partnerska - przeznaczona jedynie do wykonywania wolnych zawodów, enumeratywnie wymienionych w Kodeksie spółek handlowych. Partnerami w spółce mogą być osoby uprawnione do wykonywania następujących zawodów: adwokata, aptekarza, architekta, inżyniera budownictwa, biegłego rewidenta, brokera ubezpieczeniowego, doradcy podatkowego, maklera papierów wartościowych, doradcy inwestycyjnego, księgowego, lekarza, lekarza dentysty, lekarza weterynarii, notariusza, pielęgniarki, położnej, radcy prawnego, rzecznika patentowego, rzeczoznawcy majątkowego i tłumacza przysięgłego. Przepisy odnoszące się do spółki partnerskiej dogodnie regulują kwestie odpowiedzialności; partner w spółce nie odpowiada za zobowiązania spółki powstałe w związku z wykonywaniem przez pozostałych partnerów wolnego zawodu w spółce. Wspólnicy spółki partnerskiej mogą powołać zarząd.
  3. Spółka komandytowa - przeznaczona jest zarówno dla osób fizycznych jak i prawnych, i umożliwia istotne ograniczenie odpowiedzialności. Przynajmniej jeden ze wspólników - komplementariusz - odpowiada za zobowiązania spółki bez ograniczenia, natomiast odpowiedzialność pozostałych wspólników - komandytariuszy - jest ograniczona do wysokości określonej kwoty - sumy komandytowej,
  4. Spółka komandytowo-akcyjna - przeznaczona dla prowadzenia działalności gospodarczej w dużym rozmiarze. Przepisy wymagają wniesienia minimalnego wkładu w wysokości min. 50.000 zł. (ok. 12.600 EURO). Zakres odpowiedzialności w spółce komandytowo - akcyjnej uregulowany jest w analogiczny sposób jak w spółce komandytowej.

Spółki kapitałowe

  1. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (sp. z o.o.) - jest osobą prawną; założycielami sp. z o.o. mogą być zarówno osoby fizyczne jak i prawne. Spółka odpowiada za zobowiązania całym swoim majątkiem bez ograniczeń. Wymogiem koniecznym jest wniesienie kapitału zakładowego w wysokości min. 5.000 zł. (ok. 1.260 EURO). Wspólnicy, co do zasady, ponoszą odpowiedzialność do wysokości kapitału. Najwyższą władzą spółki jest zgromadzenie wspólników. Spółkę reprezentuje zarząd (składający się co najmniej z jednego członka) na zasadach określonych w statucie umowie spółki. W spółce z o.o. można również ustanowić radę nadzorczą lub komisję rewizyjną albo oba te organy.
  2. Spółka akcyjna (S.A.) - jest osobą prawną; założycielami spółki mogą być zarówno osoby fizyczne jak i prawne. Wymogiem koniecznym jest wniesienie kapitału zakładowego w wysokości min. 100.000 zł. (ok. 25.100 EURO). Za zobowiązania podmiotu odpowiada spółka, co do zasady, do wysokości kapitału akcyjnego. Najwyższą władzą spółki jest Zgromadzenie Akcjonariuszy. Spółkę reprezentuje Zarząd (składający się co najmniej z jednego członka) na zasadach określonych w statucie. W spółce akcyjnej musi być ustanowiona także Rada Nadzorcza.

Oddział lub przedstawicielstwo

Oddziałem, zgodnie z przepisami o swobodzie działalności gospodarczej, jest wyodrębniona i samodzielna organizacyjnie część działalności gospodarczej wykonywana przez przedsiębiorcę poza jego główną siedzibą. Działalność przedstawicielstwa natomiast może obejmować wyłącznie prowadzenie działalności w zakresie reklamy i promocji przedsiębiorcy zagranicznego. W przypadku przedstawicielstwa, wymagany jest wpis do rejestru przedstawicielstw zagranicznych prowadzonego przez Ministerstwo Gospodarki.

W przypadku spółek osobowych, spółek kapitałowych i oddziałów przedsiębiorcy zagranicznego wymagany jest wpis do Rejestru Przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym. Informacje na temat Krajowego Rejestru Sądowego dostępne są na stronie Ministerstwa Sprawiedliwości – http://ms.gov.pl w zakładce Rejestry i ewidencje.

Więcej informacji:

 
Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, Departament Rynku Pracy © 2011 | Logowanie dla kadry EURES